op
×

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ | Δεισιδαιμονία. Του Θεοδόση Πελεγρίνη

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ | Δεισιδαιμονία. Του Θεοδόση Πελεγρίνη

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ | Δεισιδαιμονία. Του Θεοδόση Πελεγρίνη


Ο τέως υφυπουργός Παιδείας και τέως Πρύτανης του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδόσης Πελεγρίνης αρθρογραφεί αποκλειστικά για το enallaktikos.gr


To να μην είσαι δεισιδαίμων, να μην πιστεύεις σε κρυφές, υπερφυσικές δυνάμεις ικανές να προκαλέσουν την καταστροφή, είναι δείγμα πνευματικής ωριμότητας. Το να είσαι δεισιδαίμων και, μολοντούτο, να αποφασίζεις να αντιπαρατεθείς στις σκοτεινές δυνάμεις που απεργάζονται το κακό, αντί να προβαίνεις σε εξορκισμούς, θυσίες, προσευχές και άλλα τέτοια ενεργήματα, προκειμένου να εξευμενισθούν οι δυνάμεις αυτές, είναι δείγμα γενναιότητας. Στις φιλοσοφικές σχολές στην ελληνική αρχαιότητα συνήθιζαν να αναφέρουν ως τέτοιο παράδειγμα γενναιότητας ένα περιστατικό από την δράση του Περικλή. 

Ο Περικλής –στην προσπάθειά του να αντιμετωπίσει την νοσηρή κατάσταση που επικρατούσε στην πόλη των Αθηνών εξαιτίας του μεγάλου λοιμού που, ξεσπώντας πάνω της κατά το δεύτερο έτος του Πελοποννησιακού Πολέμου, είχε ρημάξει σωματικά και ψυχικά τον αθηναϊκό πληθυσμό– ετοίμασε στόλο από 150 πλοία για να κατατροπώσει τους εχθρούς θέλοντας, έτσι, να αναπτερώσει το ηθικό των Αθηναίων. Κι ενώ τα πλοία ήταν έτοιμα να αποπλεύσουν σημειώθηκε έκλειψη ηλίου και σκοτείνιασε προκαλώντας σε όλους φόβο πως κάτι τρομερό επρόκειτο να συμβεί. Ο κυβερνήτης του πλοίου που επέβαινε ο Περικλής,  τρομοκρατημένος, αρνούνταν να δώσει εντολή για τον απόπλου. Ο Περικλής, τότε, αν και δεισιδαίμων, σηκώνοντας την χλαμύδα του μπροστά στο πρόσωπο του κυβερνήτη για να σκεπάσει τα μάτια του, τον ρώτησε αν το θεωρεί αυτό σημάδι πως κάτι κακό επίκειται. Μη μπορώντας ο κυβερνήτης από τον φόβο του να αρθρώσει λέξη συνέχισε ο Περικλής: «τι διαφέρει αυτό που σου προκάλεσα με την χλαμύδα μου από την έκλειψη του ήλιου; Η μόνη διαφορά είναι ότι η συσκότιση από την έκλειψη ηλίου είναι μεγαλύτερη από εκείνη που προήλθε από την χλαμύδα».

Τα πράγματα, όμως, μετά τον απόπλου, δεν είχαν το αποτέλεσμα που προσδοκούσε ο Περικλής. Όχι μόνο δεν πέτυχε κάτι αντάξιο που θα ανακούφιζε τους Αθηναίους, αλλά και την Επίδαυρο που πολιόρκησε για να την καταβάλει απέτυχε να την κατακτήσει.  Έτσι, οι Αθηναίοι, ξεσπώντας πάνω του, του αφαίρεσαν την στρατηγία και του επέβαλαν βαρύ χρηματικό πρόστιμο, για να ακολουθήσουν, εξαιτίας του λοιμού, αλλεπάλληλοι θάνατοι –των παιδιών του, της αδελφής του και άλλων συγγενών και φίλων του αλλά και  του ίδιου τελικά. Πώς, ύστερα από την δυσμενή εξέλιξη της απόφασης του Περικλή να προχωρήσει αδιαφορώντας για την έκλειψη ηλίου την κρίσιμη ώρα της αναχώρησής του, να πειστεί ο δεισιδαίμων να εγκαταλείψει την εμμονή του στην ύπαρξη σκοτεινών δυνάμεων που απεργάζονται το κακό; 

Ανεξαρτήτως, πάντως, του τι συμβαίνει πράγματι, εξακολουθούμε να λέμε ότι το να μην είσαι δεισιδαίμων είναι δείγμα πνευματικής ωριμότητας. Ο άνθρωπος είναι μια πολυσχιδής οντότητα, μέσα στην οποία υπάρχει πάντα χώρος και για τις αντιφάσεις.


Σχετικά άρθρα
ΔΗΜΟΦΙΛΗ
ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Δωρεάν προβολή | "Θα Χυθεί Αίμα"

19/10/18 20:30
Η ταινία μας ταξιδεύει πίσω στο χρόνο, στη σκληρή πραγματικότητα της Καλιφόρνια των αρχών του αιώνα, αγγίζοντας ζητήματα όπως η φιλοδοξία, ο πλούτος
Περισσοτερα...
Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies για την αποτελεσματικότερη λειτουργία του. Συνεχίζοντας την περιήγηση αποδέχεστε στην Πολιτική cookies ×